Бальбек Аджибайрам увылы Кельдасов – тарихши, Орыс географиялык ямагатынынъ Ногай боьлигининъ туьзуьвшиси. Быйыл сыйлы ясуьйкенимизге 90 яс толаяк эди. Оькинишке, оьзи буьгуьнлерде касымызда йок, болса да биз, онынъ исин бардырувшылары, окувшылары, онынъ эсин оьмирлетуьв ниет пен белгили ердесимиздинъ азбарында ез мемориаллык такта илмеге токтастык. Сонда булай язылган: «Дагестан Республикасынынъ Ногай районында краевед эм географиялык барысын...
Дагестан Республикасы, ясылшалар оьстируьв ерлерин кенъейтип, коьп онъыс алувга онъланган. Сонынъ акында айтты оьткен дуьйсемби куьн озгарылган Оперштаб кенъесинде Дагестан Республикасынынъ авыл хозяйство министри Мухтарбий Аджеков.
Дагестан Республикасынынъ Аькимбасы Сергей Меликов Дагестаннынъ калалар эм авыллар аькимбасларына, инвестпроектлерди яшавга шыгарувга артык эс каратып, сол маьнели аьрекетте белсенлик пен ортакшылык этпеге шакырув этти.
Буьгуьнлерде Украина еринде оьтетаган спецоперациясында ортакшылык этетаган ердесимиз – Червленные Буруны авыл яшавшысы Руслан Мусауровтынъ аьелинде 9-ншы Май куьнинде дуныя юзине кишкей саьбий энди. Ата-анады, олардынъ ювыкларын суьйинтип увыл тувды.
Ногай район орталыгында, коьптеги аьдетке коьре, Енъуьв байрамы ногай халкынынъ Баьтирлер аллеясында эстеликлерге, «Данък» орденининъ толы иеси Алимхан Асанов атындагы орамдагы эстеликли белгиге шешекейлер байламларын салувдан басланды.
9-ншы Май – ол тек байрам тувыл, ол – сыйлы эм оьрметли уллы куьнлердинъ бириси. Енъуьв куьни элимиздеги аьр бир аьел эм аьр бир аьдем уьшин маьнели байрам. Бизим элимизде согыс йылларда ювыгын йоймаган яде аьзизин фронтка йолга салмаган аьдем йок болар.
Уьстимиздеги апрель айынынъ 27-де ДР Аькимбасы Сергей Меликовтынъ кабыл этилинип алынган 90-ншы номерли Указы ман Дагестан Республикасынынъ Конституциясынынъ 78-нши статьясынынъ 2-нши пункты ман келисте Мухтарбий Кошманбетович Аджеков Дагестан Республикасынынъ Авылхозяйство эм азык-туьлик министри этилинип беркитилген.
Эр киси аьр заманда да Аталыкты коршалавшы болган. Неше йигитлеримиз де дав майданларда бизим тынышлыгымызды саклав ниет пен янларын бергенлер. Олардынъ кайбирисининъ аты бизге белгили. Донбассты эм Украина ерин националистлерден босатув бойынша оьтип турган спецоперациясында аьскершилеримиз баьтирлик коьрсетедилер, оькинишке, ян бергенлер де бар.
Уллы Аталык согысынынъ топларынынъ атувлары токтаганлы эндиги 80 йылга ювык заман оьтип барса да, бизим элимиз сонынъ акында мутпайды. Мутпайды, неге десе дав – ол халкымыздынъ тарихининъ салдарлы уьйкен кесеги, бизим оьмирлик ян дертимиз, юрек сызлавымыз эм данъклы оьктемлигимиз.
Буьгуьн эндигиси биревге де сыр тувылдыр, Уллы Аталык согысы йылларында герман аьскерлери кесек заман басып алган Совет Украина ерлеринде тыныш яшайтаган гражданларга эм совет аьскерлерине карсы бир неше украин националист козгалыслары аьрекетин бардырганлары. Сондай нацистлердинъ айырым отрядлары Карпат тавлары эм орманлары арасында ясырынып, тап 50-нши йылларга дейим де оьз террор ислерин бардырганлар эм ызында НКВД...
