Бу йылдынъ казан айынынъ 9-ншы куьнинде Москва каласынынъ миллетлер уьйинде бас каламыздагы Ногай ямагатынынъ уйгынлавы ман РАН Россия тарих институты бойынша миллетлер ара катнаслары эм Россия тарихининъ орталыгынынъ етекшиси, тарих илмилерининъ докторы В.Трепавловтынъ «Ногай Ордадынъ тарихи» деген 3-нши монографиясынынъ презентациясы оьтти. Ш.Марджани атындагы илми эм маданият бойынша программалардынъ оьрленуьв эм демевлик этуьв бойынша фондынынъ вице-премьери...
Туьнегуьнлерде ийги куьнлерининъ бирисин – Ногай оькимет драмалык театрынынъ дуныяга яратылган мерекели куьнин йолыктык. Бес йыл артта – 2015-нши йылдынъ октябрь айынынъ 15-нши куьнинде 15:00 саьатте биринши спектакльди Черкесск каласынынъ оьзегинде, орыс драмалык театрынынъ сахнасында, ногай тилинде кеспили куьптинъ негизин кеплеген актерларымыз, халк маданиятын оьрге шыгарып, драма оьнершилигининъ кайдай бир уьйкен сейирли куьши бар экенин...
Тав якларында тувган кыскаяклыды бактысы бизим шоьлимизге аькелди. Окытувшыдынъ кесписин байырлап алган Роза Умар кызы Мхце Ногай районымыздынъ энъ де шет, Ставрополь крайы ман япсарласып туратаган авылы Уьйсалганга ис аьрекетин бардырмага келеди. Оннан сонъ конъысы Орта-Тоьбе авылынынъ мектебине ислемеге коьшеди. Онынъ биринши выпускниклери 1966-ншы йылда мектебке барган окувшылар болдылар. Роза Умар кызы оларды 2-нши класска...
Озган оьмирлер артта узак эллерге элгезерлер, тергевлер юриткен аьдемлер баратаган болган болса, аьли сав дуныяда коьплеген аьдемлер янъы ерлер коьрмеге, туьрли халклардынъ яшавы, аьдетлери мен танысар ниет пен баска эллерге эм узак ерлерге барадылар. Оннан оьзгелей, ызгы йыллар эллерди, ерлерди кезген аьдемлердинъ эсин элимиздинъ муьйислериндеги авыллар каратады. Туристлердинъ авылларга кыдырып келуьви, мунда тыншаювы элдинъ муьйисиндеги...
Рамазан Керейтовтынъ меним оьнершилик бактыма коскан бек уьйкен уьлиси бар. Ол мага энъ биринши болып, Черкесскке йол ашкан.1985-нши йылда мен Гудермес каласындагы окытувшылар училищесин кутарып, уьйге, Нефтекум районына кайттым. Дипломым кызыл болганнан себеп, менде уьш йыл Шешен Республикасында ислеп калмай, тувган еримде куллык этпеге ыхтыярым бар эди. 1983-нши йылдан алып меним орыс тилинде биринши язган...
Мен Рамазан Хусин улы Керейтов пан Россия илми академиясында антропология эм этнология Институтында аспирантурада окыган йылларымда танысканман. Биз бир-биримизге хат язып, илми дуныясынынъ ызгы билдируьвлери мен боьлисетаган эдик. Ясуьйкенимиз мага кайдай пайдалы маслагатлар беретаган эди, ол мени Карашай-Шеркеш илми-излев институтынынъ аьлимлери мен де таныстырды.
Бу йыл Совет Союзынынъ эки кере Баьтири, СССР-дынъ ат казанган сынавшы-летчиги, Патшалык Баргысынынъ лауреаты Амет-Хан Султан тувганлы 100 йыл болады. Оны миллет баьтир деп Дагестанда санаганлай, Крымда да санайдылар.
Кавга биревди де аямайды, боьтен де балалар кыйналадылар сондай урысларда. Сирияда эм Иракта ата-аналары оьлип, оьксиз калган ясы етпеген балаларды тувган элине кайтарув бойынша ислер 2017-нши йылдынъ яй айларында басланды. Бу куллык Россия Президенти Владимир Путиннинъ тапшырувы ман этилинеди. Россия Федерациясынынъ Президентининъ балалар ыхтыярлары бойынша уполномоченныйы Анна Кузнецова 2019-ншы йылда ис визити мен Дамаск каласына...
ДР Миллет политика эм дин ислери бойынша министерствосы Дагестан Республикасында терроризмге карсы каратылган маьнели проектлерин яшавга шыгарув ниет пен ислейтаган муниципаллык районларынынъ ямагат палаталарынынъ коьтергишлеви мен конкурс уйгынлаган. Ярыста «Ногайский район» МР администрациясынынъ Ямагат палатасы «Яслык» орталыгы ман биргелесте ортакшылык этти эм енъуьвшилер сырасына кирди. Конкурс Дагестан Республикасынынъ «Терроризм идеологиясына карсы турув Комплексли программасы ман»...
Дагестан Республикасы бойынша оьткерилген тергевлерге коьре, 42 муниципаллык районлары ишинде Ногай районымыз савгалы уьшинши орынга тийисли болган.
