2023-нши йыл Россия Федерациясынынъ Президенти Владимир Путиннинъ Указы ман Окытувшы эм насихатшы йылы деп беркитилген. Сол указ официаллы ыхтыяр билдируьвлер порталында баспаланып шыккан. Йылга сондай белги берилуьви босына тувыл, сол баспаланган документке коьре, бу йыл педагогикалык куллыкшысынынъ айырым статусын белгилев эм насихатлык аьрекетин янландырув ниет пен белгиленген. Ызгы заманларда биз окытувшыдынъ кесписине уьйкен маьне берилетаганын...
Кайсы оьмирде де эл арасында акылбалык, юмарт, каьмбил, яшав сулыбы ман шыныккан инсанлар болган. Олар халкты йыйып, бир мыратка онълап, оьмирлер бойы маслагатларын берип келгенлер, яс-явкады сабырлыкка, шыдамлыкка, татымлыкка уьйреткенлер. Аьдем ырувын асыллав, тербиялав борышы ман байланыслы соравлар аьли оькиметтинъ эс каратувы астында эм онынъ куватлы ярдамы ман уйгынланады. Бу исти толтырувда мектеблер, балалар бавлары...
«Россия халкларынынъ ассамблеясы» деген Савлайроссиялык ямагат-патшалык организациясынынъ председатели, Россия Федерациясынынъ Федераллык Йыйынынынъ Государстволык Думасы бойынша «Единая Россия» фракциясынынъ етекшиси Владимир Абдуалиевич Васильев Россия Федерация Президентининъ Администрациясынынъ майданында 2023-нши йылдынъ биргелес планларына эм Ассамблея тизимине организациялардынъ кируьви бойынша соравларына багысланган федераллык миллет-маданият автономиялардынъ етекшилери мен йолыгыс озгарды. «Буьгуьнлерде ортак борышларды шешуьвде бирлесуьв бек маьнели. Федераллык миллет-маданият...
Кизляр районнынъ Новокрестьяновка орта мектебининъ 7-нши класс окувшысы Алина Етмишова (суьвретте) – коьримли, шалыскыр окувшылардынъ бириси деп саналады. Ана тилине уьйкен эс береди, ятлавлар окымага суьеди, спектакльлерде катнасады. Коьп Сый грамоталарга тийисли болган. Бир йыл артта Алина «Ногай Эл» радиосы уйгынлаган аналарга багысланган ярыста катнасып, биринши орынды алган. Бу йыл онынъ ана тилине багыслап язган...
Енбийке Елкайдаровна Эдильбаева оьзининъ яшавын ер юзиндеги энъ онъайлы кеспилерининъ бириси окытувшы кесписине багыслап келеди. Окытувшы Ногай шоьллигининъ тоьсинде кенъ яйылып конган конаксуьер Кумлы авылында, 1957-нши йылдынъ навруз айынынъ 11-нши куьнинде тувган. 1975-нши йыл ерли мектебин тамамлаган сонъ, окытувшы болаякпан деген мырады оны Карашай-Шеркеш педагогикалык институтынынъ миллет боьлигине аькелди. Институтты етимисли тамамлаган кызды Тукуй-Мектеб авыл...
Хатын-следователь эр кисилер мен бирге кыянатлык болган ерге барады, шайытларды сорайды, кыянатлыкты ашыкламага деп ыспатлар йыяды. Ер юзинде аьдемликтинъ ярасык кесегине сондай кеспиди сайлавга не зат себеп болады экен. Бу кеспиди сайлаган хатын-кызлар саны Россия Федерациясы бойынша аз болса да, бар. Халклар ара хатын-кызлар куьнине рас барып, тыныш болмаган кеспиди сайлаган хатын-следователь акында оьз макаламды...
Бизим ногай хатын-кызлар бурыннан алып тек ошак саклавшы болып калмай, мал да асырап, пишен де шалып, керек ерде йигерли шоьл амазонкалары, айтылган Янбийкеш кимик элин явдан коршалап та билгенлер. Сонынъ оьзинде де олар оьз кыскаяклы, ана борышын толтырмага мутпаганы хатын-кызларымызды артык мактавга тийисли этеди.
«Анадынъ юреги балада» деп айтылады ногай халкымызда. Соьйтип, аналардынъ тилеклери саьбийлерин кайдай баьле-казадан да саклайды. Бизди дуныяга эндирген хатынларга яшав бойынша разылыгымызды билдиремиз. Мутлихан Алав кызы Курманова Ногай районынынъ Куьнбатар авылында яшайды. Асылы ман оьзи Коясыл авылыннан, яслай Сейдахмет Курманов пан аьел курып, Мутлихан-абай бизим районымызда яшавын баслайды. Ян йолдасы буьгуьнлерде йок болса да, онынъ...
Тезлик ярдам боьлигининъ куллыкшыларынынъ танъ юреклиги, аьр бир маразлы уьшин яны куьшли авырувы эм эткен коьмеги акында мен алдын да язганман. Тек разы болувдынъ ызы болмайды яде таьвесилмес разылык дегенди мен аьли толысынша анълайман. Соьйтип, мен де Ногай районынынъ тезлик ярдам боьлигининъ куллыкшыларынынъ йогары аьдемшилигин эм ис усталыгын, аьр бир куллыкшы оьз еринде экенин тагы...
Коьптен, совет заманларыннан алып, кайсы оькимет организациясында да коьзге илинмейтаган, ама пайдалы аьрекетин бардырып келген профсоюз комитетлери бар. Профсоюз исши аьдемге сенимли яклавшы болып, белсенлик пен оьз аьрекетин бардырады. Бар сондай профсоюз организациясы районымыздынъ Эдиге авыл ерли мектебинде де. Мине 10 йыллар узагында оны окытувшы Зухра Менглиахмедовна Аджиева басшылайды. Асылы ман бу кыскаяклы – Куьнбатар...
