Яслык – яшавда энъ де кызыклы, завыклы, сенимлерге эм мыратларга толган шак. Мыратлар ман бирге яслардынъ алдында уьйкен яваплылык та турады. Олардынъ билими, алдындагы борышларды тувра эм тез шешип болувы ман элимиздинъ келеектеги онъайлыгы байланыслы.
Уьстимиздеги йылдынъ кырк кийик айынынъ сонъгы куьнлеринде Ногай районымыз курылганлы 90 йыл толады. Сол токсан йыл ишинде тек Ногай районы тувыл, савлай элимиздинъ тарихинде де коьп туьрленислер де болганлар: Уллы Аталык согысы, Афган, Шешен ерлеринде эм сондай баска ерлерде урыслар. Сол урысларда ногай халкымыздынъ да уьлиси бар. Согыстан сонъгы йылларда болса, савлай элимиз бен бизим...
1999-ншы йыл Дагестан Республикасында карак туьркимлердинъ бузылган йылы. Соннан бери 20 йыл да озып барады. Не шаклы аьеллерге олардынъ эткен ислериннен зыян келтирилди. Ата юртка яв шапканда карт та, яс та карап турмады. Оьзлерининъ кепинге, оьмираллага деп йыйнаган акшасына дейим шыгарып, мылтык алып, элин коршаламага шыкканлар (Эльмира Кожаевадынъ язганлары ишиннен), кыйын заманлар эди.
Дагестан Республикасынынъ Оькиметининъ председатели муниципаллык туьзилислерининъ эм кала округларынынъ аькимбасларына «150 мектеб» проектининъ ишинде этилинетаган ислерин тезлетуьв керегин айтты. Ерли самоуправление органларынынъ етекшилери мен йолыгыс Махачкалада Дослык уьйинде озды. Шарада солай ок толтырув властининъ эм депутат корпусынынъ ваькиллери де катнастылар. Быйылдынъ ишинде проект кайтип яшавга шыгарылатаганы акында Дагестан Республикасынынъ территориаллык оьрленуьв эм экономика министрининъ куллыгын...
Баьримизге де белгили болганлай, алдымызда – янъы окув йылы. Сога аьзирлик коьрмеге керек болады. Балалар уьйкен суьйиниш пен янъы кийимлерди кийип, мектебке керек затларды карайдылар. Колайсыз яшайтаган аьеллерге янъы окув йылына аьзирлик коьруьв кыйынлыклар тувдырадылар. Аьдетке коьре, «Ногайский район» МР ДР ГБУ КЦСОН-нынъ уьйде балаларды эм балалы аьеллерди социаллык яктан канагатлав боьлигининъ куллыкшылары «Балады янъы...
Кырк кийик айдынъ биринши куьни баьри район яшавшыларына уьйкен байрам болады. Коьплеген окувшылар, сол санда янъы биринши кере мектебке баратаганлар да бар, олардынъ колларыннан етип баратаган ата-аналар да орамларга ярасыкланып шыгадылар. Сол куьнди аян байрам кебинде озгарар уьшин Ногай районымыз бойынша Россия ОМВД куллыкшылары ис борышларын намыслы толтырадылар. Олар гражданлардынъ кавыфсызлыгын саклар уьшин баьри куьшлерин...
Оьзининъ келимлери акында билдируьвлер этпегеннен себеп, Тарумов район йыйынынынъ 8 депутатлары депутатлык ыхтыярыннан тайдырылганлар. Район прокуратурасы депутатлар ман оьткен йыл ишиндеги келимлери, карыжлары, уьй муьлки эм оьзине, ян косагына, ясы етпеген балаларынынъ уьстине язылган уьй муьлки борышлары акында аьризелери берилмегени аянланган Депутатлар йыйынынынъ председателине законды бузганлардынъ депутатлык ыхтыярыннан заманы етпей тайдырылувы акында сорав каралганы билдирилген....
2019-ншы йылдынъ сары тамбыз айынынъ19-ншы куьнинде Бабаюрт районынынъ Геметюбе авылынынъ «Авылым меним – тувган ерим» деген аты астында 250 йыллык мерекеси шатлыклы аьлде байрамшыланды. Шатлыклы байрамда Бабаюрт, Ногай эм баска конъысы районларынынъ, авылларынынъ, солай болып Турция элининъ ваькиллери ортакшылык эттилер. Сол куьн авылдынъ ямагат яшавында белсенли аьрекет эткен ясуьйкенлери, яслары, алал исшилери белгиленип, сый-оьрметке тийисли...
2019-ншы йылдынъ оьткен ярым йылы ишинде Россия Федерациясынынъ йолларында 133203 йол-юрис йорыклардынъ бузылувлары болганлар. Солар бойынша 16,6 мынъ аьдемлердинъ оьмирлери уьзилгенлер, сол санда 582 ясы етпегенлер. Яраланганлар да аз тувыл, олардынъ саны – 168146 аьдем, сол санда – 15860 ясы етпегенлер.
Аьдем яшавында оьспир шагы энъ де маьнели эм кыйын шаклардынъ ишине киреди. Бизим баьримизге де белгили болганлай, оьспир шагы, коьбисинше, бек кыйын да оьтеди. Сол шак 10-13 яслардан алып 17-18 ясларга дейим созылады. Сол шакта балаларга уьйкен маьне берип те карамага керек, солай болмаганда, сизинъ аьруьв баланъызга кыйын оьспир болувга бир адым калады…
