1931-нши йылдынъ 10-ншы ноябринде ДАССР-нынъ партия обкомы эм Оьр Советининъ Президиумынынъ карары ман Караногай районынынъ орталыгы – ТереклиМектеб авылында «Кызыл байрак» («Красное знамя») газетасынынъ биринши номерин шыгарув акында токтас кабыл этилинген. Эсаплап карасак, быйыл бизде – маьнелиги арткан уьйкен оьзгерисли мереке. Муннан тувра 95 йыл артта район газетасынынъ биринши номери дуныя ярыгына шыккан, соны ман онынъ кызыклы эм яркын яшавын баслап. Районымыз, элимиз уьшин авыр заманда тувып, олар ман енъуьвлер эм ашылувлардан, авырлыклардан эм сынавлардан оьтип, газетамыз бизим ямагатымыз уьшин актуальли маьнелиги бар соравлар бойынша окувшыларга аян билдируьвлерди еткерип турган. Ол бир неше кере атын авыстырган, ама дайым да район эм элимиз бен бир толкында яшаган. Биринши миллет органы алдында ерли-ерлерде совет властин беркитуьв, халк арасында коммунист идеологиясын яйылдырув, элимизде социалист курылысын, коллективлик хозяйстволарын уйгынлав эм билимсизликти йок этуьв бойынша борышлар салынган. Баслапкы йылларда газетады шыгарув борышы Караногай парткомитетининъ куллыкшыларына салынган. Газетадынъ биринши редакторы этилинип 1934-нши йылдынъ 15 ноябринде партия райкомынынъ инструкторы Абдул-Межит Аджибаев беркитилген. Туьрли йылларда газетады коьримли совет эм партия куллыкшылары, адабиятшылар К.Муллаев, Д.Курмиев, Абледий Алимов, Б.Аджигельдиев, М.Отаров, О.Мурзалиев, К.Кокоев, К.Оразбаев, А.Юсупов, С.Рахмедов, К.Юмартов, Д.Адисов, М.Авезов, М.Кожаев басшылаганлар. 2015-нши йылдынъ июнь айыннан алып «Шоьл тавысы» республикалык газетасынынъ бас редакторы – Эльмира Кожаева. Буьгуьнде, газетамыздынъ бетлерин актара берип, биз заман тынысын, тарих тавысын сеземиз, арамыздан тайган аьдемлерди, оьткен оьзгерислерди эске туьсиремиз. Бу баьри заман узагында ол сол вакытта токтастырылган властьтинъ идеяларын алып барган, келеектеги ярыклыкты курган, савлай элимиз бен бирге фашизм мен куьрескен, тыныш тувыл «перестройка» йылларынынъ сынавларын басыннан оьткерген. Оьз бетлеринде «Кызыл байрак» («Шоьллик маягы», «Шоьл тавысы») газетасы оьктемлик пен аьдемлердинъ аьскерлик эм ис йигитликлери акында язган, шоьл ерининъ яшавшыларынынъ каьрлери эм кызыксынувлары акында хабарлаган, экономикадынъ бизим ерде бас тармагы – авыл хозяйствосынынъ оьрленуьвине себеплигин тийгистип, орын тапкан маьнели туьрленислерди коьрсеткен.

 Буьгуьн де биз газета окувшысы уьшин пайдалы эм кызыклы болмага шалысамыз, йогары технологиялар оьрленуьв заманында ога етисуьв енъил тувыл экенине карамастан. Ама биз баспа соьзин саклавга шалысамыз эм заман ман бирге абытлаймыз, газетамыз, алдынгыдай болып, оьзгерислер ортасында турмага керегин анълап. Эндигиси онынъ бетлеринде районымыздынъ аьлиги йылязбасы, онынъ оьрленуьви, ердеслеримиздинъ уьстинликлери, халк хозяйствосынынъ туьрли тармакларында етисилген етимислер язылады. Биз дайым район яшавшыларын тынышсызландыратаган маьселелерди эм соравларды коьтеремиз, эм бизим газетамыз заман ман бирге адымлайды, окувшылары ман байланысын йоймайды, юмада бир кере шыгарылады, оьз сайтын юритеди, социаллык сетьлерде кезинеди. Сонынъ аркасы ман районнынъ тысында яшайтаган окувшыларымыз да сонъгы янъылыкларды билмеге эм оьз ердеслерининъ етимислери акында окымага боладылар. Оьз яшавынынъ 95 йыллыгы ишинде газетамызды дуныя юзине эндируьв уьстинде юзлеген аьдемлер кыйын салганлар – корреспондентлер, суьвретшилер, яваплы секретарьлер, редакторлар, технический куллыкшылар, линопистлер, печатниклер… А буьгуьнде онынъ коллективи – баьриси он аьдем, газетамыз туьрли яслы окувшылар уьшин кызыклы болсын уьшин колыннан келген шаклы баьри затты этетаган бир ниети бар журналистлер. Газетамызга алаллыгы уьшин баьри окувшыларымызга разылыгымызды билдиремиз: сизге эм сиз уьшин бизим кыйынымыз. Баьри 95 йыллар солай болган эм дайым да солай болаяк! Буьгуьн мен журналист исининъ ветеранлары, оьткен оьмирде ногай газетасын дуныя юзине шыгарув уьстинде кыйын салганлар акында хабарламага суьемен. Кайсы редакцияда да бас аьдем, оьзек те, – редактор. Меним эсимде дайымга калган сондай ийги етекшилердинъ бириси – ногай газетамыздынъ бас редакторы Сейдахмет Копуштаевич Рахмедов. Тогыз йылдан артык заман ол ана тилимизде шыгарылатаган газетады басшылаган. 1984-нши йылда мен редакцияга куллык этпеге келгенде, газетамыз яшав эм ис сулыбы бар аьдемнинъ, зейинли журналисттинъ етекшилиги астында эди. Кайсы тема бойынша да Сейдахмет Копуштаевич йогары кеспилиги мен кызыклы макалалар язган, журналистлердинъ материаллары уьстинде куллык этпеге суьйген: калемининъ бир сызыгы ман ол журналисттинъ ис куьни узагында язган 100-200 сыдыралардан бас иштелигин саклав ман кыска хабар туьзип бажарган, кыскаша ойын билдируьв зейинлик белгиси экенине негизленип. Сейдахмет Копуштаевич – суслы, ама дурыслыкты суьетаган етекши эди, яс куллыкшылар акында ата кимик каьр шеккен. Сол заманларда редакцияда куллык этуьв деген уьйкен сый эди: ким болса сол мунда кыйын салып болмаган, неге десе куллыкшылар КПСС райкомында беркитилетаган эдилер. Газетамыз уьшин яваплылык сол заманда КПСС Ногай райкомынынъ экинши секретари Зинаида Анваровна Коштаковага салынган эди. Онынъ йолландырувшы кагыты ман келисте редакцияда мени ис аьрекетимнинъ биринши куьнинде ок газетамыздынъ яваплы секретари этип беркиткенлер. Мунда куллыкка туьсуьвде тек билимлиги тувыл, аьдемнинъ анъ-акыл, эдаплыгы ягыннан касиет белгилери де эсапка алынган. Эсимде, мени сол ис орында, атам молла болганга, ислемеге ярамайды деп соьз коьтерилди партия райкомында. Эм бу ерде Сейдахмет Копуштаевич пен Зинаида Анваровна редакция коллективин кадрлар ман толыстырув соравын шешуьв ниетте оьз соьзинде каты турдылар.

 Соьйтип мен, орыс тил эм адабият, ногай тил эм адабият окытувшысы, ерли редакцияга куллыкка коьширилгенмен. Оьткен оьмирдинъ сол йылларында «Шоьл тавысы» газетадынъ редакциясында яшавдынъ бай сулыбын йыйган, халкымыз арасында уьйкен сый-оьрметлик пен пайдаланатаган аьдемлер куллык этетаган эдилер. Олар – согыс ветераны Муса Аджигайтарович Отаров, белгили ногай язувшы эм шаир Куруптурсун Башиевич Оразбаев, баспа соьзининъ устасы Алев Атабаевич Алимов эм коьплеген баскалар. Эсиме эм юрегиме дайымга кирип сакланадылар бу сыйлы ис йолдасларым – ногай тилин терен билетаган, газета сырларын ийги анълайтаган зейинли журналистлер. Яшав оьмирининъ 25 йылдан артыгын багыслаган Алев Атабаевич шоьл еринде шыгатаган ана тилиндеги газетага. Ол онынъ ис оьнери, ярык мырады, язылган яшав бактысы эди. Баспа куллыгында ол билмеген эм анъламаган сыр йок эди. Ясларга тыныш тувыл журналист куллыгына кайдай алал болмага кереги акында оьз яшавы ман уьлги калдырды. Онынъ аьдемшилиги, яшав эм аьрекет йолы – баспа куллыкшыларына, яс журналистлерге оьмирлик коьрим. Коьп йыллар узагында ислеген «Шоьл тавысы» газетасынынъ редакциясында белгили ногай язувшысы, шаир, коьшируьвши эм журналист Куруптурсун Башиевич Оразбаев, яваплы секретарь ис орыныннан редакторга дейимги йолды оьтип. Ол яс авторларды колтыклаган эм яклаган, Ногай районында адабият аьлин туьзген. Газетамыз ол ислеген йылларда яс тавысларды баспалав уьшин майдан эсабында болган, а К.Оразбаевтинъ редакторлык позициясы сапатлыктынъ йогары дережесине эм миллетимиздинъ айырым баскалыкларына эс каратувга себеплигин тийгисткен. Яслайын баспаланган эм ислеген ногай прессасында коьп йыллар узагында эм «Шоьл тавысы» газетасынынъ бас редакторы да болган бизим белгили ногай шаиримиз, Имаметдин Насими атындагы Халклар ара баргысынынъ лауреаты Мурат Авезов. Быйыл «Шоьл тавысы» республикалык газетасына – 95 йыл. Аз ба ол яде коьп пе? Меним ойымша, коьп, неге десе мунда ислеген 42 йылларым ишинде мен газетамыздынъ мерекелерине багысланып шыккан байрам номерлерин дуныя юзине эндируьвге оьз уьлисимди косканман, мерекели шараларда тогыз кере ортакшылаганман. А баска ягыннан алып караганда, бизим газетамыз яны ман яс, неге десе заман ман бирге абытлап барады эм энъ туьрли яслы окувшылар ман байланысын йоймайды. Соны ман, ана тилимизде шыгатаган «Шоьл тавысы» газетасынынъ редакциясында мен ярты оьмирге ювык заман куллык этемен. Мунда басланган эм буьгуьнгиге дейим бардырылады меним ис бактымнынъ юлдызлы вакыты. Любовь Уразаева, «Шоьл тавысы» республикалык газетасынынъ яваплы секретари. 

Суьвретлерде: согыс ветераны Муса Отаров; ногай шаири Куруптурсун Оразбаев эм «Кызыл байрак» ногай газетасынынъ яваплы секретари болып ислеген согыс ветераны Нурманбет Батыров (1959-ншы йыл); бу сыдыралардынъ авторы.