2006-ншы йылдынъ увыт айынынъ 16-ншы куьни. Ногай районынынъ Червленные Буруны авылынынъ яшавшылары – Акмурзаевлердинъ тукымына, олардынъ кардаш-тувганларына кайгылы куьн болып калды. Бу куьн тек авылдынъ тувыл, мектебтинъ йыл язбасына кирди… Соннан бери он алты йыл озып барады. Коьз алдымызга, биз – сол куьнди коьргенлерге, айлак сувык, аязлы куьн (соннан бери сондай сувыклык болмаган болса да...
Янъыларда, Ногай районындагы Дагестан Республикасынынъ А.Тахо-Годи атындагы музейининъ филиалында тенъиз аьскершиси Ахмат Заурбекович Бальгишиев пен йылы йолыгыс озгарылды. Бу куьнги йолыгыска Кадрия атындагы орта мектебининъ 10-ншы класс окувшылары класс етекшиси Заира Эльгайтар кызы Акимова ман келдилер.
Билимлендируьв йылы бойынша Шешен Республикасынынъ Шелков районындагы Сары-Су авыл орта мектебинде туьрли-туьрли шаралары оьткерилип келедилер. Сол Билимлендируьв йылына рас барып, онда туьрли язувшылар, шаирлер, аьлимлер мен йолыгыслары озгарылып барады.
Янъыларда Кизляр районындагы Огузер авыл орта мектебинде «Аьлиги мектеб» деген федераллык проектининъ «Билимлендируьв» деген миллет проекти бойынша «Точка роста» деген естественный илмилерге негизленген билимлендируьв орталыгы шатлыклы аьлде ашылды.
Шешен Республикасынынъ Сары-Сув авыл орта мектебининь 9-ншы класс окувшысы Малика Наврузова окытувшы Кельдихан Шамбиловадынь етекшилиги астында «Аталыгымыз» деген окувшылардынъ тергев-краевед куллыклары бойынша Савлайроссиялык ярысынынь регионаллык кезегининъ «Этнография» деген 2022- нши йылдагы номинациясында енъуьвши болып шыкты.
Ямагат каравшылардынъ институты 2018-нши йылдан алып аьрекет этип келеди. Ямагат каравшылары биринши кере Россия Федерациясынынъ Президентининъ сайлавлары озгарылув заманында сайлав участокларында аьрекет этип баслаганлар. Ямагат каравшылардынъ бас борышы оьтетаган сайлавлар аьдильлик пен, законды тутувы ман эм бир иркуьвсиз оьткенин канагатлав болады.
Йыл сайын язлыктынъ басында,тоьгеректеги табиат танымастай буьрленип баслаган шакта, сыйлы байрамлардынъ бириси – Халклар ара хатын-кызлар куьни белгиленеди.
– Акыллы кисиди акмак кисиден кайтип айырасынъ? – деп бир кере Кожадан сораптылар. – Акыллы эткен иске, акмак айткан соьзге ынанады, – деп яваплапты Кожа. Бу макаламда соьз бардыраяк аьдемнинъ эткен исине де, айткан соьзине де халк ынанады эм ога суьек-суьеги мен разы, неге десе ол шынты ногай аьлими.
Мине коьп йыллар бойы Асиет Союновна Саитова Ногай районында мировой судьядынъ енъиллерден болмаган, ис аьрекетин, йогары дережеде яваплы толтырып келеди. Асылы ман Асиет Союновна Ногай районынынъ Кумлы авылыннан болады. Оьз тенълериндей болып, ерли мектебте билим алган.
Уллы классиклеримиздинъ бириси Лев Николаевич Толстой окытувшы акында булай деген: «Эгер окытувшы оьз иси мен окувшыларына суьйимди косса, ол – ийги окытувшы».
