Тилди оьрлендируьвге сол да абыт

Уьстимиздеги йылдынъ увыт айынынъ 4-нши куьнинде, Дагестан Республикасынынъ Язувшылар Союзынынъ ногай секциясы Ногай патшалык театры эм «Шоьл тавысы» республикалык газетасынынъ куллыкшылары ман биргелесте адабият кешлигин уйгынлы оьткерди.
Бу куьн уйгынланган шара Ногай патшалык театрынынъ меканында озды. Тоьгерек стол касында йыйылганлар дагестанлы язувшы, шаир, талаплы инсан Магомед Ахмедовтынъ яратувшылыгы, аьдемшилиги акында соьйледилер. Оны ман таныс болган ДР Язувшылар союзынынъ ногай секциясынынъ етекшиси Гульфира Бекмуратова язувшыдынъ ийги касиетлери акында билдируьвлери мен боьлисти.
– Магомед Ахмедовтай аьдемлер аьлиги заманда бек аз. Ол бек танъ аьдем эди. Ол аьдемлерди миллетлерге айырув дегенди билмес, баьрисине де тенъ карайтаган эм аьр бир аьдем мен уьйкен кызыксынувы ман соьйлейтаган инсан эди. Оькинишке, эди… Коьп ерлерде ногайлардынъ яс шаирлерине коьмегин де тийдирген эм маслагатларын да берген, аьли меним соьзимди Джамиля Аманбаева да якламага болады, – деп Гульфира Абдулаким кызы
карасын Джамиляга каратты. Ол да буьгуьн мунда конак эди. Яс шаир Джамиля Аманбаева да Магомед Ахмедов пан биринши коьрисуьви акында хабарлады.
Шарады ашкан эм юриткен Рамзия Шабанова, ногай патшалык театрынынъ адабият боьлигининъ етекшиси:
– Биз мундай шараларды оьз коллективимиз ишинде де аз юритпеймиз. Эндигиден армаганда ДР Язувшылар союзынынъ ногай секциясы ман биргелесте айда бир кере адабият шарасын уйгынламага токтастык, – деп ис коллективине билдирди эм соьзин бардырды: – Бизге келген конакларды да тек янъыларда оьткен ятлавлар шарасынынъ тамамлары ман таныстырайык. Театр куллыкшылары арасында ятлавлар конкурсы оьтти. Мунда актерлар адабияттынъ куьмис оьмирининъ шаирлерининъ ятлавларын яттан окып, сынастылар. Сонда енъуьвши болганлар – Мурат Аджимуллаев, Саида Кельдасова, Оразбике Кокоева, Бурлиант Нургишиева усташа оьз оьнерлерин коьрсетсинлер, – деди Рамзия Шабанова. Сонъ йыйылганлар олардынъ ятлавларын тынъладылар, солай ок, шара барысында сол шарадынъ катнасувшысы болган Гульназ Теркеевага да ятлав окымага тилек салынды. Ол да ятлав окув оьнери мен боьлисти.
Аьр кайсы адабият шарасы да йылы, коьнъил коьтерилисте оьтеди. Поэтикалык заман. Сонынъ кайтип оьткенин де билмей каласынъ. Аьлемет бек ятлавлар дуныясы.
Аьдем янынынъ эмлевшиси.
Бу куьнги шарада бек ийги аьлде оьтти. Йыйылганлар Магомед Ахмедовтынъ яратувшылыгыннан басладылар, адабияттынъ куьмис оьмирине де кеттилер,
сонъында буьгуьнлерде туьрли миллетли, аз санлы халклардынъ тил маьселесине уьйкен эс беруьв мен токталдылар. Ногай тилимизди аьлиги заманларда саклав кыйын болды. Оьсип келетаган несил тилди ийги билмейди. Мектеблерде окытувшыларга балаларга тилди уьйретуьв кыйынлыклар туьзедилер, неге десе соьйлевлери осал…
Биз – ногай тилинде Дагестан Республикасында баспаланатаган газета куллышылары, ногай патшалык театрынынъ артистлери – миллет тилин ийги билетаганлар, савытымыз – тилди саклавга коьп куьш салмага борышлы боламыз. Бизге керек миллет тилди билген несилди тербиялав, неге десе олар аркалы оьрленеек миллет, сакланаяк бизим аьрекет этетаган организациялар.
Галима Курганова.
Суьвретте: шарадан коьринис.