Уллы Аталык согысы… Бу соьзлер аьр биримиздинъ юрек тоьрин ашшы коьз ясларга, кара кайгыга эм Тувган еримиздинъ эркинлиги эм бойсынмаслыгы уьшин янларын
беруьв аркасы ман йигитлик коьрсеткенлер эстелигине сый-оьрмет этуьв мен байланыслы сезимлерге бийлетеди. Совет Союзынынъ баьтирлерининъ, юзлеген мынълар белгисиз аьскершилер атлары мемориаллардынъ гранит тасына язылганлар эм элимиздинъ данъклы йылязбасына киргенлер. Олардынъ йигитлиги – ол тек бизим тарихимиздинъ бетлери тувыл, ол анъ-акыл яклы касиетлик уьлги, энъ авыр заманларда компас окув алаты эсабындай йол коьрсетуьвши. Олардынъ коьрсеткен баьтирлиги – ол йигитликтинъ, йигерликтинъ, беркликтинъ, коркынышсызлыктынъ эм Аталыгымызга суьйимликтинъ коьрими. Олар тек оьзлерининъ ери уьшин тувыл, солай ок оьз балаларынынъ келеектегиси, тынышлыкта эм эркинликликте яшавга ыхтыяры уьшин куьрескенлер.
Эм мине энди, коьплеген онлаган йыллар оьткеннен сонъ, сол коркынышлы согыс сеси бизим япсарларда тагы эситиледи. Эм буьгуьнде бизим аьскершилер, СВО катнасувшылар оьз атайларынынъ исин бардырадылар, янъы кавыфлыктан Тувган еримиздинъ бойсынмаслыгын эм суверенитетин коршалап.
Олар неонацизмге карсы турадылар, Россиядынъ кызыксынувларын яклайдылар эм онынъ гражданларынынъ кавыфсызлыгын канагатлайдылар. Олар дурыслык уьшин,
акыйкатлык эм тоьбедеги таза аспан уьшин куьреседилер. Олардынъ йигитлиги – россия аьскершилигининъ данъклы тарихин бардырув, ата-бабаларынынъ ерин, оьз элин
ызына дейим коршалавга ниетли эм аьзир экенликтинъ шайыты.
Несиллер байланысы – ол тек ыспайы соьзлер тувыл. Ол – аьвелгиди, аьлигиди эм келеектегиди бирлестиретаган тири йип. Уллы Аталык согысынынъ баьтирлери йигитликтинъ эм эркликтинъ эстафетасын Аталыгымыздынъ аьлиги коршалавшыларына тапшырганлар. Эм буьгуьнде биз согыс спецоперация катнасувшылар сырасында янъы баьтирлерди, россия аьскершилигининъ данъклы аьдет-йорыкларын бардырувшы эр йигитлерди коьремиз. Уллы Аталык согысынынъ баьтирлериндей болып, олардынъ атлары аьли уьшин ондай да белгили тувыл, ама олардынъ коьрсеткен йигитликлери мине буьгуьнде элимиздинъ тарихинде янъы бетти язадылар. Несиллер ара бу байланыс тек эркли ниетликте эм йигитликке тувыл, онынъ баалыкларынынъ келеектиге коьшуьвинде сезиледи. Оьз борышына алаллык, Тувган ерине суьйимлик, ортак онъайлыгы уьшин оьз-оьзин аямай толысынша багыслав – касиетликтинъ бу белгилери Уллы Аталык согысынынъ баьтирлеринде болган эм согыс спецоперация катнасувшысы келпетинде де бар. Олар тек оьз ерин тувыл, солай ок оьз тарихин, оьз маданиятын, оьзининъ ишки анъ-акыл байлыгын коршалайтаганын, буьгуьнги авыр аьллерде олардынъ аьрекетлиги мен бизим элдинъ келеектегиси, Аталыгымыздынъ келеектегиси байланыслы экенин анълайдылар.
Уллы Аталык согысы тек ер уьшин тувыл, идеология уьшин куьресуьв де болган. Совет халкы фашизмге карсы, аьдемшиликке карсы идеология ман куьресип,
ортак мыратка етисуьвде янын, яшавын аямай согыскан, неге десе енъилуьв деген бизим элимизди эм халкымызды йок этуьв дегенди билдирген сол заманда. Буьгуьнде СВО катнасувшылары дурыслык уьшин, аьдеттеги анъакыл баалыкларды саклав эм келеектеги несилге коьшируьв уьшин, халкымыздынъ эркинликте эм бойсынмаслыкта яшав ыхтыяры уьшин куьрес юритедилер. Олар Европада басларын кайтадан коьтермеге ниети бар нацизм идеологиясына карсы турадылар. Бу идеология Уллы Аталык согысында совет халкынынъ йигитлигин эсапка алмай, нацист кыянатшыларды баьтир такка мингизип, тарихти кайтадан язбага шалысады. СВО катнасувшыларынынъ неонацизм мен куьресуьви – ол тек согыс борышы тувыл, идеологияды да яклав болатаганын анълайдылар. Олар, совет халкынынъ сол согыста коьрсеткен баьтир йигитлигин кара боякка бояттыртпай, Уллы Аталык согысынынъ тарихин кайтадан биревге де яздыртпаслар. Олар кайдай баа ман енуьвге етисилгенди эсте саклайдылар эм онынъ акында биревге де мутпага бермеслер.
Дурыслык, акыйкатлык уьшин бу куьресуьв тек согыс урыслар майданда йигитликти талаплап калмай, туьрли иштеликли билдируьвлер мен танысувда да берк эм сак
болувды талаплайды. Россияга карсы уьйкен коьлемлик согыс юритиледи, онынъ мырады – бизим элимиздинъ сый-оьрметин кемситуьв эм ямагат арасын бузув. СВО катнасувшылары сол информационлык агрессияга карсы турадылар, элимиздинъ япсарларында орын тапкан аьллер акында аян дурыс билдируьвлер мен хабарлайдылар, ялган фактлардынъ алдын шаладылар.
Олар бу идеологиялык согысувда енъуьвдинъ, урыслар майданларындагыдан кем тувыл, уьйкен маьнелиги барын бек аьруьв анълайдылар, неге десе ямагат арасында орын
тавып тамырласкан анъ-акыл баалыклар ман байланыслы бизим элимиздинъ келеектегиси. Олар келеектеги несилге Уллы Аталык согысы эм Украина ериндеги оьзгерислер
акында дурыслыкты саклав эм коьшируьв уьшин колларыннан келген баьри затты этедилер.
Фронт алдышылыгындагы йигитлик – коьрим алувда ийги уьлги. Ол – энъ авыр эм кавыфлы аьллерде саьспеклемей дурыс карар алып, коркынышсызлык пан карсы
турув болады. Уллы Аталык согысынынъ баьтирлери, оьз ерин явдан коршалап, куьнде де йигитлиги мен ога карсы турганлар. Олар куьллелер атылувы астында каты урысларда катнасканлар, оьз кевделери мен танкларды атып якканлар, урыслар майданларыннан яраланганларды шыгарганлар. СВО катнасувшылары да, алдышылыкта яв куьшлерининъ артыклыгына карамастан, авыр согыс борышларды толтырадылар, йолдасларын оьлимнен куткарув уьшин оьз яшавын аямайдылар. Олардынъ йигитликлери – яс несилге коьрим алувдынъ уьлгиси. Бар олар арасында коьрсеткен йигитликлери уьшин туьрли патшалык савгаларга тийисли этилингенлер, ама йигитлик деген олардынъ куьндегунлик службасында да орын таппага керек. Олай деген – кайдай да болсын кыйын эм кавыф аьллер болса да, оьз аьскерлик борышын сонъына дейим толтырмага аьзирлиги, оьз йолдасларына тирев болып, енъуьвге сенимлиги.
Аьдем касиетлигинъ бу белгилери Уллы Аталык согысынынъ баьтирлерин эм СВО йигитлерин бир сырага салады. Олар – Аталыгымыз уьшин яшав оьмирин аямай бермеге аьзир оьз элининъ шынты патриотлары: олардынъ йигитликлери аьдемди даьвлендиреди, енъуьвге сенимликти арттырады.
Бек уьйкен маьнелиги бар тыл ман фронттынъ бирлигинде де. Уллы Аталык согысы йылларында савлай элимиз фронт уьшин куллык эткен. Тылда аьдемлер кешеси-куьндизи мен куллык эткенлер, фронтты керекли затлар ман канагатлав уьшин. Олар танклар эм самолетлар курув уьшин амаллар йыйганлар, йылы кийимлер эм азык-туьликлер мен посылкалар йибергенлер.
Буьгуьнде де, согыс спецоперация еринде оьз эр борышларын толтырувшылар уьшин тыл яктан уьйкен ярдам этилинеди. Савлай элимиз бойынша СВО катнасувшыларга гуманитарлык юк еткериледи, йылы хатлар йибериледи.
Бу затлар СВО катнасувшыларына олар ялгызлыкта тувыл, уьйде оларды яклайтаган эм кайтканын куьтетаган ювыклары барлыгын сезбеге ярдам этеди. Волонтерлар организациялары да СВО катнасувшыларына оьз ярдамын тийгистедилер: гуманитарлык юклерди еткеруьвде ортакшылайдылар, психологиялык яктан коьмек этедилер, аьскершилер аьеллерин колтыклайдылар. Бу куллык коьп заман эм куьш салувды талаплайды, ама олар оьз аьрекетин ак юреклериннен этедилер, бизим ортак енъуьвимиз уьшин олардынъ коскан уьлисининъ де уьйкен маьнелиги барлыгын анълап. Тылдынъ эм фронттынъ бирлиги – бизим енъуьвимиздинъ негизли белгиси.
А баьтирлеримиз бизим юреклерде – дайымга, олар алдында бизде дайымлык разылык борышымыз бар. Уллы Аталык согысы баьтирлери акында эс – аьр россиянлыга киели. Биз бизим эркинлигимиз эм бойсынмаслыгымыз уьшин яшавларын курманлык эткенлерди эсте саклаймыз. Аьр аьелде бар баьтирдинъ тарихи. Иемиз олардынъ эстелиги алдында басларымызды, саламыз эстеликлер туьбине шешекейлер байламларын, хабарлаймыз балаларымызга эм уныкларымызга олардынъ йигитликлери акында.
Согыс спецоперация баьтирлери акында эс оьмирлетилмеге керек.
Олардынъ атлары элимиздинъ йылязбасына киритилип, коьрсеткен йигитликлери баьрисине де белгили болмага тийисли. Буьгуьнде Тувган еримиздинъ япсарларын коршалайтаган, тынышлык эм кавыфсызлык уьшин оьз яшав оьмирин аямайтаганларды биз эсимизде сакламага тарыкпыз. СВО катнасувшыларына багысланган музейлер эм мемориальлик комплекслер туьзбеге, йигитликлери акында фильмлер шыгармага эм китаплер язбага керекпиз.
Келеектеги несиллер аьдемлер тагы да йигитлиги мен Тувган ерин коршалаган заман кесегинде яшаганларын билмеге тийислилер.Уллы Аталык согысы баьтирлери эм СВО
катнасувшылары алдында – бизим разылык борышымыз дайымларга.
Биз дайым да оларды эсте сакламага, эстелигине сый-оьрмет этпеге, йигитликлерин мутпаска шалыспага керекпиз.
Любовь Уразаева,
Россия Журналистлер Союзынынъ агзасы.