
Буьгуьнлерде согыс спецоперация басланганы доьрт йылдан артык болады. Сол заман ишинде онынъ майданларында коьп
йигитлердинъ атлары тувып келедилер. Газетамыздынъ бетлеринде биз юма сайын йигит ердес аьскершилеримиз, оьз эрки мен, контракт эм мобилизация бойынша кеткенлер акында хабарлап келемиз. Олар тек тувган ери тувыл, савлай элимиз оьктемсиген йигитликлерин коьрсетип, патшалыгымыздынъ кызыксынувларын баьтирлерше яклап, оьз службаларын тийисли толтырадылар. Аталыгымыздынъ коьплеген коршалавшылары, атайларынынъ сыйлы йолын ызлап, олардан
коьрим алып келедилер. Аьскершилеримизге Элине уьйкен суьйимин коьрсетип, атайларынынъ йигитлигин ызлаган, олардынъ
йигерлиги – дайымлык уьлги.
Меним буьгуьнги хабарымнынъ бас геройы – Ризван Надирович Колдасов.
Онынъ аьелининъ тарихи де, коьплеген россия аьеллериндей болып, элимиздинъ тарихи мен байланыслы. Ризваннынъ уьйкен атайлары Джамаладин Колдасов эм Балташ Курганов, Уллы Аталык согысында колларына савыт-садак алып, халкынынъ бойсынмаслыгы, эркинлиги уьшин яшавларын аямай, нацистлерден Элимизди коршалап келгенлер. Олар элине авыр заманлар тувганда, халкы ман бирге болып, алдыда турмага керек деп, оьзлерин борышландырдылар. Ризваннынъ уьйкен атайы Джамаладин Колдасов согыска 1941-нши йыл Ногай районынынъ Орта-Тоьбе авылыннан кеткен. Ол Вологодский областинде фронтта согыскан. Коркынышсыз разведчик аьскерши дослары ман етекшилеви мен берилген борышын душпаннынъ турган ерине коьп кере етимисли толтырып келди. 1943-нши йыл кезекли борышын толтырувда, немец-фашистлери мен
каты согысувда, авыр яраланып, сонъында ян берген. Ол – оьз яшавынынъ баасы ман Уллы Енъуьвди ювыклаткан, балаларына, уныкларына, немерелерине тынышлы коькти савкатлаган йигитлердинъ бириси. Онынъ атасы эм анасы бетиннен уьйкен атайлары Ризванга коьримли уьлги болып, ийги ислерин толтырмага даьврендирип келедилер.
Согыс спецоперация катнасувшысы Ризван Колдасов Ногай районынынъ Орта-Тоьбе авылында Надир Сейдуалиевич эм Сеперхан Сепералиевнадынъ татым аьелинде 1997-нши йылдынъ тамбыз айынынъ 9-ншы куьнинде тувган. Ризванга онынъ тувган авылында наьсипли яланъ-аяк балалыгы озган, кишкейлейин кеделер мен футбол, кувмак ойынларын ойнаган, биринши класска барган орамлары, сокпагы юрегине бек якын эм баалы. Баска болып, шет кырыйсыз Ногай шоьлининъ кенъ тоьсинде язлык мезгилде оьсетаган ювсан, ийисли оьленлер, туьрли туьсли шешекейлер юрек туьбинде аявлы орынды тутадылар. Мектебтен сонъ, ол 2014-нши йыл Махачкаладагы финанс эм ыхтыяр бойынша институтынынъ юриспруденция
факультетине заочно туьсип, оны етимисли тамамлаган. Йогары окув ошагында билим алган сонъ, эр борышын толтырмага йолланады. Службады Ризван Буденновск каласында ерлескен аьскер сырасында оьтти. Эр борышын толтырып кайткан сонъ, бир неше йыллар Пятигорск каласында куллык этти.
Аьр бир аьдемнинъ яшавында ишки билдируьв компасы дурыс йолын коьрсеткен шагы болады. Ризванга сол йолды дайым коьрсетуьвши – борыш, намыс эм яваплылык сезимлери болып келедилер. Элине авыр заман тувганда, ол оны явдынъ намартлыгыннан коршаламага керегин анълады.
Коьп ойланмай, контрактка кол басып, оьз эрки мен согыс спецоперация юрген ерге йол алды. Онда кетеектен алдын керекли затлардан баска, ол оьзи мен тагы да бир затты аькетти. Онынъ колында ювсан оьлени бар эди. Ол алыс якта ога уьйининъ ийиси, оны уьйде аьсиретли аман-эсен кайтувын саклаганлардынъ акында эсине туьсиретаган белги болды. «Заман бизди оьз атайларымыздынъ йолын бардырмага деп сайлады, эм биз олардынъ эткен сенимин акламага тийислимиз», – дейди сенимли сеси мен согыс оьзгерисининъ ветераны. Сол соьзлер тек босына айтылган соьз болып калмай, сондай мынълаган йигитлеримизди коьнъиллендирген терен токтас та да болады. Буьгуьнлерде киши сержант Ризван Надир увылы, уьшинши реактивли батареядынъ согыс коьлигининъ командири эсабында, Херсон беттеги тараптынъ алды сызыгында, оьз борышын
йигитлерше толтырып келеди.
Аьр бир босатылган шакырым ер енъил берилмесе де, Ризвандай аьскершилер, алдына салынган борышларын яваплы толтырып, алдыга йигерли барадылар. Аьр бир атысув, аьр бир этилген абыт нацизмди тамырыннан енъип, коьптен сакланган енъуьвди ювыклатув болады. Алды сызыкта, авыр согыс аьллеринде, берк дослык тувады. Мунда, уьйиннен алыста, аьскершилер шынты аьел боладылар. Олар бир-бирисин коьтергишлеп, аркаларын ябып, бар затлары ман бир-бириси мен боьлиседилер. Туьрли миллетлигине, бактыларынынъ да баскалыгына карамай, оларды бир ваьлий мырады – Элин, кардаш-тувганларын эм тылдагылардынъ савлайын да коршалав бирлестиреди.
Янъыларда Ризванга кыска болжаллы тыншаювын суьйикли аьел тоьгерегинде озгармага бакты буйырды. Аьели мен озгарган баалы куьнлер аьскершиге согыс йолдасларына, неофашистлери мен согысатаган йигитлерине кайтпага коьнъил, куьшкуват косады. Ризваннынъ ата-анасы Надир эм Сеперхан оьз увылы ман бек оьктемсийдилер. Оларга Ризван увылы – шынты йигит,
коркынышсыз аьскерши, инисине суьйдимли агасы. Аьели, авылдаслары юрек телезуьви эм сеним мен йигитти уьйине аман-эсен Енъуьв мен кайтканын аьсиретли саклайдылар. Элимизди коршалавда, Ризвандай йигит аьскершилер болган эм борыш, намыс, яваплылык биринши сырада турган шаклы, элимиз сенимли колларда экенине ынанамыз.
Г.Нурдинова.
Суьвретте: Ризван Колдасов.
