«Ногай давысы» газетасынынъ бас редакторы КЧР- дынъ ат казанган маданият куллыкшысы РФ журналистлер союзынынъ агзасы Алтынай Атуова коьптен журналистика ман бактысын байлап келгенли коьп йыллар болады.

Ол Карашай-Шеркеш еринде орынласкан Эркин-Юрт авылында 1966-ншы йылдынъ 5 –нши октябринде тувган. Сол ок ерли мектебте билим алады. Мектебте окыган йылларда аьрекет эткен «Сокпак» деген адабиат-художестволык кружогына язылып, юрип баслайды. Кружок юритуьвшиси, йыравшы Римма Утемисова онынъ язганларын айырып алып, сол йылларда «Ленин йолы» деп аталып шыгатаган газетага йиберетаган болган. Ол кружок катнасувшысы болып школада, авылда оьткен шаралары, оьзгерислери, согыс эм ис ветеранлары, авылдынъ белгили аьдемлери, аьеллери акында кишкей хабарлар язып, билдируьвлер этип келген. Солардынъ ийгилери айырылып газета бетлеринде баспаланганлар. Сол йылларда Р.Утемисова кружок катнасувшыларын газета редакциясына конакка да аькетеди. Белки сол заман яс кызда журналист болмага деген ой тувган болар. Сол йылларда Карашай-Шеркеш еринде журналистика боьлиги ашылмаган эди. Уьйдегилери кызга Карашай-Шеркеш педуниверситетин тамамлап, оннан сонъ газетада куллык этпеге болаяксынъ деген маслагатын бередилер. КЧГПИ-де окув йылларында ол журналистикадан факультативке юрип баслайды.

Партия обкомы сол йылларда Карашай-Шеркеш республикасында телевидение ашпага ойланды. Обком етекшилери институт етекшилери мен аьр бир миллеттен доьрт студент айырып, Ленинград каласынынъ Патшалык университетине йибермеге токтастылар. Ногай миллетиннен сол заман  Алтынай Атуовады айырадылар. 1991-нши йыл КЧГПИ-де журналистика боьлиги ашылады. Эм 1992-нши йыл КЧГПИ-динъ журналистика боьлигинде Ленинград каласында йогары билим алган А.Атуова студентлерге журналистикадынъ тарихи деген дерисин берип баслайды. (Сол йылларда ол студент шакларымда мени де журналистикадынъ тарихи дерисиннен окыткан.) Эм 1993-нши йыл кыскаяклы телевидениеде де куллык этип баслайды. Эм сол ок йыллар телевидениеде миллет тиллеринде коьрсетуьвлер берилип басланады, эм ана тилинде передачалар да юритиледи. Эки йыл ол ногай тилинде телеберуьвлер боьлигин етекшилейди эм юритеди. Ама оны ашпага уьшин кеспили кадрлар керек болган. Эм телевидение етекшилери ногай кызды Россия телевидениесининъ биринши каналына уьйренмеге йибередилер.

Уьйренип келгенде, кеспили журналистти ногай боьлигиннен КЧР телевидениесининъ билимлендируьв боьлигининъ етекшиси этип коьширедилер, эм кыскаяклы билдируьвлерди юритип баслайды.

2002-нши йылдынъ январь айыннан алып КЧР Оькиметининъ тапшырмасы ман Алтынай Атуова «Ногай давысы» газетасынынъ бас редакторы аьрекетин юритип баслайды. Эм буьгуьнлерде де ол ногай газетасын уьстинликли етекшилеп келеди. Оннынъ эстеликли яратувшылыклы етимислерининъ бириси 2015-нши йыл ишинде «Орак эли - Эркин-Юрт» деген онынъ тувган юрты акында шыккан китаби болады.

Китапти И.Капаев туьзген. А.Атуова болса, сол китаптинъ соавторы болады.

Алтынай Юнусовна 1999-ншы йыл ногай ясы Р.Курелов пан бактысын байлайды. Кыскаяклы тек шынты журналист болып калмай, наьсипли ана да болады. Олардынъ татым аьелинде эки увыллары Давлет эм Азамат оьсип, куьезлерин арттырадылар.

Тезден «Ногай давысы» газетадынъ бас редакторы Алтынай Атуова оьзининъ 50 йыллык мерекесин белгилейди. Халкына багысланган пайдалы исинде эм яратувшылыгында оьнерли куллыкшыга йогары етемислер, ийгиликлер коьп болганын йораймыз.

Г.Нурдинова. 

28-нши октябрьде Дагестанга оьз спектакльлери мен Таганкада орынласкан драма эм комедия Московский театры келеек. Махачкала каласында Г.Цадаса атындагы Авар анъ-драмалык театрынынъ сценасында «Мен, Высоцкий Владимир…» деген спектакль коьрсетилинеек.

Бу спектакль Марина Владидинъ «Владимир, яде Уьзилген ушув» деген китаби бойынша салынган. Спектакльди режиссер Валерий Золотухин салган. Бас рольлерди Россия ат казанган артистлери Любовь Чиркова эм Валерий Черняев ойнайдылар.

Таганка театры Дагестан Республикасына биринши кере келеек, Авар театрынынъ директоры Магомедрасуд Магомедрасуловтынъ  айтувына коьре, келеекте де элимиздинъ эки уьйкен театрлары арасындагы катнас тутылаяк.

Спектакль 18.30 саьатте басланаяк, 2 саьат оьтеек. Керекли билдируьвди 681454, 681496 телефон номерлери бойынша алмага боласыз. 

Россия Федерациясынынъ Билимлендируьв эм илми министерствосы 200 ийги деген авыл школаларын белгилеген. Этилинген тергевлерге коьре, уьш дагестан школалары ийгилердинъ сырасына киргенлер.

Тергевшилердинъ билдируьвлерине коьре, куьшли деп оьзлерин Сырт Кавказ школалары коьрсеткенлер, олар 30 орынларды бийледилер. Энъ де ийги деп 13 школа Ингушетиядан, 9 – Ставропольеден, экисер школа – Карашай-Шеркеш Республикасыннан эм Сырт Осетиядан эм бир школа Кабардино-Балкариядан деп белгиленди.

- Биз бу школалар енъуьвши болганына биз суьйинемиз, неге десе олар аьр заман ийги коьрсетуьвлер бередилер, - деп айтады ДР Билимлендируьв эм илми министерствосынынъ ортак билимлендируьвининъ управлениесининъ етекшиси Лариса Абрамова. Ийги деген школалардынъ сырасына кирген школалар – Каякентский район, с Новокаякент, МКОУ «Новокаякентская СОШ», Кумторкалинский район, с.Коркмаскала, МКОУ «Коркмаскалинская средняя школа», Кизилюртовский район, с.Султанянгиюрт, МКОУ «Султанянгиюртовская СОШ».  

Буьгуьнлерде Россиядынъ ат казанган артисти Магомед Улакаев турган болса, оьзининъ 75-йыллык мерекесин белгилер эди.  Ол элимиз бойынша да, республикамыз бойынша да белгили аьдемлердинъ бириси.

Магомед Алмашевич Улакаев Дагестан Республикасынынъ Урахи авылында 1941-нши йылдынъ казан айынынъ 8-нде тувып-оьскен. Оьзи Дагестан Республикасынынъ консерваториясын окып битирген. 1966-ншы йылдан алып Дагестан патшалык филармониясында куллык этип баслаган. Ол ис йыллары ишинде коьплеген концертлер берген. РФ халк артисти Ирина Аллегрова ман бир куьпте йырлаган. Онынъ талабынынъ шет-кыйыры коьринмейтаган эди. Онынъ занъыраган сеси коьплердинъ юрегине тийген. Ол оьзининъ яшав оьмиринде коьп кере сыйга тийисли болган аьдем. Магомед Улакаев 1997-нши йыл «ХХ-ншы оьмирдинъ алтын тавысы» деген атты да казанган. Тек яшав оьмири узак болмады. Дагестан Республикасынынъ талаплы аьдемлерининъ бирисининъ 2004-нши йылда яшавы уьзилген. Бу куьн бизим борышымыз – сондай талаплы ердеслеримизди эсимизде саклав эм оьмирлерге данъклав. 

Аьдетлер – кайсы заманларда да бизим янымызда эм бизи мен бирге. Аьдем тувганнан яшавдан кешкенше аьдетлер тутпага керек болады. Ол – бизим миллетимиздинъ бир айырым нышаны. Аьдет тутпаган аьдемлер халкымыз арасында эдапсыз атка да тагылмага болады. Элбетте, ата-бабаларымыздан калган ийги аьдетлеримиз тутылмага да керек болар. Сол да сыйлавдынъ, халктынъ халк болып сакланувынынъ бир кеби болады.

Халкымызда босына айтылмайды: «Дуныя – тегершик» деп. Аьр аьдемнинъ оьмири сол тегершиктинъ кегейиндей. Кегей берк болып турган шаклы, тегершик те айлана береди. Тегершик айланган шаклы, дуныя да оьз йолы ман алдыга тыгыра береди. «Эллиде эл туьрленеди» деген ата-бабаларымыз. Туьрлентуьвлер, элбетте, дуныяды тек буьрлентип калмай, туьнъилтетаган йоллары да боладылар. Ама аьр аьдемге де, аьр тири янга да сосыннан оьзге дуныямыз йок десек те, оьнер соьздинъ токсан сырын шелтеп-шешкен адабиатшылар бизге дуныялар да сол шаклы, не шаклы ер юзинде инсанлар деп аян коьрсетедилер.

Янъыларда Дагестан Республикасынынъ Баспа эм информация министри Бурлият Токболатова, онынъ маслагатшысы Руслан Акаев эм ДР Журналистлер союзынынъ председателининъ орынбасары Эмма Тыщенко Ногай районында конакта болдылар. 

В ноябре прошлого года в Государственном Кремлевском Дворце в Москве состоялся праздничный концерт, посвященный 2000-летию основания города Дербент.