«Шоьл тавысы» республикалык газетасынынъ редакциясында белгили ногай шаьйдеси, язувшы, журналист Алибек Узбек увылы Капланов пан йолыгыс болып оьтти. Бу йолгы йолыгыс автордынъ янъыларда Махачкаладагы Дагестан китап издательствосыннан шыккан «Йылгыннынъ коькшил туьси» деген янъы китаби мен байланыслы болды.

Шарады газетадынъ бас редакторы Эльмира Кожаева ашты эм юритти. Ол Алибек Каплановты редакция коллективи аьруьв таныйтаганын, оьзининъ ийги ятлавлары эм хабарлары ман бирге автор солай ок газетадынъ авыл хабаршысы болып коьп йыллар бойында туьрли макалалар, очерклер язып, узактагы Эдиге авылында тувган тилиндеги баспа изданиесин таралтувы ман белгили экенин шайытлады. Алибек Каплановтынъ биографиясы эм яратувшылыгы акында газетадынъ оьз хабаршысы, Дагестан Язувшылар союзындагы ногай адабият секциясынынъ етекшиси Гульфира Бекмуратова хабарлады. Онынъ айтувы ман, А.Капланов коьп йыллардан бери ногай адабиятында оьзининъ кызыклы язылган шыгармалары ман окувшыларды суьйинтип келеди. Ол оьзи амал тавып, бизим ногай язувшылардынъ эм шаирлердинъ мерекели кешликлеринде, ногай адабият секциясынынъ йыйынларында катнаспага заман табады. Гульфира Бекмуратова шаирдинъ янъы китаби акында кыскаша хабарлады. – Автор балаларга да ятлавлар аз язбаган. Ол неше йыллардан бери, газетамыздынъ авыл хабаршысы болып, бизге авызлама халк яратувшылыгын саклап келген аьдемлер, кызыклы тарих билдируьвлери акында язып келеди. Бизим халкымыздынъ белгиленмей, айтылмай калган аьдемлери акында коьп язады. Соны ман бирге Алибек Узбек увылы коьп йыллардан бери Эдиге авылында шет эллер тили – немец тилининъ окытувшысы болган саялы, немец поэзиясынынъ данъклы шаирлери Гетединъ, Гейнединъ, Шиллердинъ, тагы да айтувлы шаирлер Расул Гамзатовтынъ, Кайсын Кулиевтинъ, Давид Кугультиновтынъ эм баскалардынъ ятлавларын да ногай тилине коьширген, эм сол асарлары онынъ алдынгы китаплеринде де эм аьлигисинде де орын тапканлар. Солай ок янъы китабинде онынъ айырым кепте белгили орыс йырларын да ана тилине коьшируьвлери бар. Соларды йырламага суьйгенлер йырламага болаяклар. А.Капланов янъы китабине ол оьзи халк авызыннан язып алган йырларды да киргисткен. Кыскаша айтсам, бу аьр бир аьдемге окымага кызыклы эм маьнели китап деп санайман, – деди Г.Бекмуратова эм авторга эндиги де янъы яратувшылык етимислерди йорады, келеекте автордынъ мундай шарасын тийисли дережеде Махачкалада да оьткермеге болармыз деген ойын билдирди. Алибек Каплановтынъ яшав эм яратувшылык йолы акында белгили ногай фольклористи, язувшы, журналист Тагир Акманбетов та оьз ойын айтты. Онынъ соьзи мен, А.Капланов бала заманыннан алып язув аьрекети мен каьр шегеди. Эдиге – белгили авыл, сонда Бекбийке Кулунчакова, Салимет Майлыбаева, Абдулла Бариев эм онынъ увылы Куруптурсын Бариев тувып оьскенлер. Язувшы коьп кайта ясуьйкенлер мен де йолыгысады, олардан эртегилер, такпаклар, бозлавлар, йырлар язып алады. – Мысалы, ол бир макаласында Эдиге авылдынъ тоьгерегинде болган коьп авыллардынъ тарихи акында язып койыпты. Олардынъ авылында коьп йылгын бар. Аьли йылгын коьбейип авылга, йылгадынъ бойына дейим янаскан. Сол йылгын авылды елден, кумнан саклайды, тек алдын газ йок эди, авылдыкылар йылгынды шабатаган болганлар. Алибек йылгын ман байланыслы бир эртегиди де айткан эди мага. Эгер ол сол эртегиди язып алмаган болса, ол йойылаяк эди, – деп белгиледи Т.Акманбетов. Язувшыдынъ акында оьз ойлары ман газетадынъ яваплы секретари Любовь Уразаева, боьлик редакторы, шаир, язувшы Магомет-Али Ханов та боьлистилер. Л.Уразаева оьзи бурынгы ногай йылгасы Шобытлы бойында тувганы эм сонда 7 ясына дейим оьскени акында эскерди. «Сол Шобытлы ягасынынъ суьвретлери меним эсимде сакланганлар эм Алибек Каплановтынъ китабин окыганда, тап сол суьвретлер коьз алдымда тувдылар. Китапти окыганда, балдай таьтли бала шагым, тувган аьдемлерим эсиме туьсип, бираз бузылып та алдым. Соьйтип те тири кепте язылган», – деп белгиледи Л.Уразаева автордынъ янъы китаби акында. Магомет-Али Ханов 1990- ншы йылда редакцияга ислемеге келген йыл газетадынъ алдынгы редакторы Динислам Адисов пан бирге Эдиге, ол заманда Янъы авылга, барганы эм сонда Алибек Капланов эм Курман Болатов пан танысканы акында хабарлады. Сол танысув сонъында яратувшылык байланысына да айланган. Шарадынъ тамамында газетадынъ бас редакторы Эльмира Кожаева Алибек Каплановка янъы китаби уьшин разылык билдирип, авторга тагы да янъы оьнер уьстинликлерин йорады.

М-А.Юнусов. Суьвретте: йолыгыстынъ катнасувшылары.