Запись

Ялгызлык

(Басы 4-5-нши номерлерде)

… Кеш бек туншык эди. Фарида уйклаялмайды, коьзине Рашид коьринип турады. «Мамам айткандай да аьруьв яс коьринеди. Эндиги кашан расарман экен», – деп уйклап кетти.

Баска авылдынъ шетинде Рашид те уйкламайды. «Кайдан келсин энди уйкы мага, – деп куьлемсиреп, кызды ойлап ятады. – Ай, кайдай аьруьв кыз ол. Белки, ашыгы бар болар. Мен размечтался».

Запись

Ялгызлык

ГУЛЬШААР ШАНДАКОВА

Кишкей повесть

(Басы 4-нши номерде, 25.01.2018 й.)

Кыз коркканыннан не зат айтаягын да билмей, уьндемей калды. Сонъ:

– Мен, мен язып кеткенмен де, уьйде бирев де йок эди. Сизинъ кайзаман кайтаягынъызды билмедим. Мен, мен баьри де куллыкларды битирип кеткенмен, – деп сылкылдады.

– Сен уьйдесинъ деп, биз тойда конып калганмыз. Келсек, уьй де ашык, гараж да ашык. Шуькир, машин еринде. Бир зат йок болган болса, мен сага коьрсетеек эдим, – деп шамгалды.

Фарида уьйден аькелген затларды столга салып эди, бирден Зулайха:

Запись

Ялгызлык

Гульшаар Шандакова

Ялгызлык (Кишкей повесть) ________________

Ах, Ногай шоьлим, кишкей меним ногай халкым, тувган-оьскен ерим, сиз мени эситесиз бе?

Куьшли ямгырлы ел эседи, он доьрт ясындагы Фаридадынъ йылап соьйлегени эситилмейди ысылдавдан, коллары коьгергенлер сувыклыктан, коьзлери сискенлер йылавдан, ама юреги ашыйды. Бар ма экен бу дуныяда дурыслык? Бар ма экен деп, актеректи кушаклап, сылкылдап йылайды Фарида. Ах, атам, атам, анъламады оны бирев де, ынанмадылар, коьтерилдилер. Неге кеттинъ бизди таслап, неге тайдынъ дуныядан замансыз? Кырк ясынъа да толмай, оьзинъ ялгызлыкта оьсип, мени де ялгызлыкка калдырдынъ.

Запись

Ярасык меним Ногай шоьлим

Поэзия толкынында ___________________________

Поэзия – адабиаттынъ айырым бир кеби болады. Поэзия аркалы шаирлер оьз ойларын ак кагытка саладылар. Аьр биримизге оьзлерининъ терен ойларын еткермеге шалысадылар. Олар язганларын биз окыганлай ок, кайдай сезимлер мен язганларын анълаймыз. Арада олар кайгылы эм мунълы, арада шат коьнъил мен языладылар. Бар поэзия негизине уьйкен философиялык ойлар салынып язылган. Аьли биз сизге оьзимиздинъ байыр шаирлеримиздинъ ятлавларын окымага беремиз.

Запись

Акыл-акылдан юйрик

* Каранъадынъ коьзи йок, куьндизгидинъ соьзи йок.

* Кеше каранъа болса, юлдызы ярык болар.

* Эрте баслаган ис битирер, эрте шыккан йол алар. 

* Каты явыннынъ алды ел болар. 

* Каты ямгыр тез токтар. 

* Ел эспей, шоьп басы кыймылдамас. 

* Ел шашсанъ, давыл орарсынъ. 

* Йылы суьек сындырмас, салкын янды тындырмас. 

* Кара сувык кардан яман. 

* Кар бар – сув йок, камыс бар – отын йок. 

* Ай орынына куьн тувмас. 

* Ай шалкак болса, куьн кургак болар. 

* Ай яркыраса, юлдыз коьринмес.

(Б.Карасовтынъ «Акыл-акылдан юйрик» китабиннен алынган).

Запись

Ногай тилим

ВЕНЕРА ЛУКМАНОВА

Ногай тилим, ярасыклы, cyьйген тилим! 
Эситкенмен сени солай бесиктен, 
Ногай тилим, бердинъ мага уьйкен билим! 
Шебер тилим, байсынъ сен тарихинъ мен. 

Тек неге ди, баска халклар соьзине 
Tyьйистирип, катыстырып коьрдилер? 
Hогай тилимди мyтaдылар оьзинде – 
Коьп ярасык соьзлеринъди коьмдилер. 

Кайда кетсем, сонда ногaй тилимди 
Caгынaмaн, pacпaга бeк заьр болып, 
Ногай тилимди эситсем ок синълимди 
Мен коьргендей, суьйинемен кенъ толып. 

Coьйле деп сен, тилим, мени сыйладынъ, 
Cол тилим мен бойды алдым, коьркимди. 
Ногай тилди берип мени сыйладынъ, 
Мен де сага тар байлайман коьнъилди. 

Ногай тилдe coьйлeмere суьемен! 
Шоьллигимнинъ ярасыгын коьрсеткен. 
Кoьгoьленнинъ басын сыйпап кеземен, 
Коьрнекленип ногайымда оьрленген.

Запись

СОНДАЙ КЫСКА ЭКЕН ЯШАВ

Гульшаар Шандакова

Эки увылым Селим мен Исмаилга багыслайман

(Басы 42, 44-нши номерлерде)

Соннан сонъ бир кесек заман озды. Муса, каьрип кисидей болып, аьдемлерге коьринмеге уялып, оьзининъ боьлмесиннен шыкпай, аракы ишип, авыр ойларга коьмилип, бек эсирсе, оьзининъ яшавын кыскартпага ымтылатаган болды. Уланай асылаяк ериннен оны неше кере куткарган. Тайбат пан Айшат, куллыкларын бардыра турып, коьп заман кетпей, ахыр-туьрли кийимлер алып, аьйдиленип юредилер. Ах, кимнинъ акшасына, деш.
Айсылу больницадан шыкканда, кайда бараягын билмей, саьспекледи. Нагашакасы Адил, кешеги Сакинат кайтип йолыгарлар экен деп, ойланып, олардынъ каралдыга еткенин де билмей калды.
Сакинат Айсылуды коьргенде, талып йыгылмага аз калды. Эсин йыйып, илеятырган кирлерин таслап, Айсылудынъ алдына шапты. Балады коьргенде, сескенип кетип: