в аьдети несилден-несилге коь-
шеди.
Согыс спецоперация
басланганнан алып россия аьскершилери, неонацистлер мен куьресеятып, озган юзйыллыктынъ
баьтирлерининъ йигитликлерин кайтаралайдылар.
Олардынъ коьбиси Уллы
Аталык согысынынъ вете-
ранларынынъ тувдыклары боладылар, олар уьшин
ата-бабаларынынъ баь-
тирликлери – коьрим эм
оьктемлик. Джумаковлардынъ аьелининъ туьрли несиллерининъ баьтирлери
боладылар Шамшид Юма-
кович – Уллы Аталык согы-
сынынъ ветераны, Мунир
Камбиевич– СВО катнасувшысы.
Шамшид Юмакович
Джумаков 1907-нши йылда Кумлы авылда тувган.
Ол Уллы Аталык согысы
басланган биринши айда
ок согыска кеткен. Баслап
ол танклар дивизиясында, сонъ разведка ротасында куллык эткен. Оьзининъ биринши баргысы ман ол немец радистти есирге алганы уьшин савгаланган.
Бир айдынъ бир куьнинде совет аьскерлери фашистлер бузгышлаган авылда ял алмага токтайдылар. Куьшли арыган
совет аьскерлери тыншаймага токтаган ок та, тап бирев олардынъ артыннан
карап турганлай, немец
самолетлары келип, бом-
балар таслап баслайдылар.
Шамшид Джумаковтынъ
кулагы айлак сак болады.
Ол авыл ишине карап юре-
ди эм бир аьлемет сеслер
эситеди. Бир орамнынъ
ортасында уьйкен орыслар-
дынъ пеши туры, соннан
сеслер шыгады экен. Ногай
яс аста-акырын пешке
эмбеклеп янасады, соннан
немец радистти шыгарып,
оьз командирине аькеледи.
Йигерлиги уьшин ол «За
отвагу» медали мен савга-
ланады. Согыстынъ сонъгы
куьнлеринде бизим аьскер-
шилерге Берлинге етпеге 25 шакырым калганда,
Шамшид Юмакович каты
яраланады эм госпитальге туьседи. Ветеран коьрсеткен йигитлиги уьшинКызыл Юлдыз, Аталык согысынынъ 2-нши дережели эм Данък 3-нши дережели Орденлери мен эм бир неше медальлер мен савга-
ланган. Ол сол йылларда
билип болмаган эм ойламаган, бир неше 10 йыллыклардан сонъ онынъ уныгы да нацистлер мен куьрести бардырар эм, ондай
болып, медальлер мен сав-
галанар деп. Уллы Енъуьв
келген 45-нши йылда баьри де нацизм дайымларга, туьп аягы ман йок этилинген эм олардынъ тувдыклары тынышлы яшав ман
коьп йылларга канагатланган деп сенгенлер.
Мунир Камбиевич Джумаковтынъ балалагы Кумлы авылда оьткен, ол тенълериндей болып, ата-анасына коьмек эткен, язлыктынъ келуьвине,
табиаттынъ янланувына,
язлыктынъ ярасык шеше-
кейлерине, оьсип келеятлар
кишкей козыларга суьйинген. Оьзек те, онынъ баска
кеделер мен бирге колларына ойыншык автоматлар алып, «кавга» ойынын ойнаган куьнлери де болган болар. Тек ким билген, олар колларына шынты савыт алып, шынтылайын
яв ман согысар деп.
Мунир Джумаков Ростов куьнтувар федераллык университетининъ
Кизляр каласындагы фили-
алында окыган. Аьскерлик борышын ол Таганрогта аьскер-ава войскаларда
оьткен. Яс аьдем аьскер иси
оныкы, янына якын эм ога
келисли экенин йорык анъ-
лаган. Кызмет кылган йыл-
лар ол Россия Федерация-
сынынъ Коршалав мини-
стерствосы ман контракт
беркитип, ислеп калады.
Ногай ястынъ аьскер-
деги куллыгы оьзгерислер-
ге эм сынавларга толы эди.
Ол Сирияга аьскер борыш-
ларды толтырмага эм ерли
яшавшыларга коьмек этпе-
ге, уьйренуьвлер оьтип,
йиберилди. 2022-нши йыл-
дынъ канътар айында кан
тоьгисли оьзгерислер оьт-
кен заманда Казахстан-
да россия миротворческий
куьшлер сырасында бол-
ган, сонда эрлик эм йигит-
лик коьрсеткен. Сирияда-
гы куллыгы уьшин Мунир
Камбиевич – «Участник
специальной военной опе-
рации в Сирии», Казах-
станда кан тоьгисли оьзге-
рислерди токтатув бойын-
ша коскан уьлиси уьшин
– «Миротворческая опера-
ция, январь 2022» медаль-
лери мен савгаланган.
2024-нши йылдынъ
коькек айында ердесимиз
Украинада согыс спецо-
перация озган ерге йол-
ланады. Баьри затка да
аьдем уьйренеди дегенлей,
Мунир Джумаков та коь-
птен бери согыс яшавга
уьйренген. СВО-да аьскер
йолдаслары ман бирге ол
окоплар, блиндажлар каз-
ган, дав тапшырмаларын
толтырган, алдышылыкта
душпанды соккан, сувсыз-
ассыз калган куьнлери де
болган. Акыйкатлай да,
баьри затка да аьдем уьй-
ренеди, тек уьйренип бол-
майды ол аьскер йолдас-
ларын йойытувга. Согыста
олар бир-бирине кардаш
болып каладылар. Соьй-
тип, Мунир Джумаковка
да, согыс йолдасларынынъ
сыралары сийрек болувын
бек авыр этип мойныннан
аткарады. Ол оьзи де, неше
де оьлимге ювык болган.
Кене де, яв аткан реактивли
ракетадынъ бузылган кесе-
клерин кийген бронежи-
лети бир неше кере онынъ
шаркына йибермей, ерде-
симиздинъ яшавын куткар-
ган.
СВО-да коьрсеткен
йигитлиги уьшин Мунир
Джумаковка Нестеровтынъ
медали, солай ок «За воин-
скую доблесть» 1-нши эм
2-нши дережели, «За отли-
чие в военной службе»
3-нши дережели медальле-
ри тапшырылган.
Уьйде ердесимизди
анасы, хатыны Альмира,
доьрт кедеси куьтедилер.
Онынъ уьйкен увылы киш-
кей заманнан алып, ата-
сындай болып Элин корша-
лав ман байланыслы исин
юритпеге мырат эткен. Ол
аьли Воронеждеги Михай-
ловский кадетский кор-
пуста билим алады. Кам-
бийге атасы – коьрим эм
оьктемлик. Элине ислев
аьел аьдети йойытылмай,
уьзилмей барады. Уьйкен
атайлары Шамшид – Уллы
Аталык согысынынъ вете-
раны, уныгы Мунир – СВО
катнасувшысы, немереси
аьскер исин сайлаган. Ол
элине тынышлы заман кул-
лык этип, пайдасын аькел-
се экен.
Бу куьнлерде бизим
заманнынъ баьтири Сири-
яда исин бардырады, сон-
да куллык этуьви мен, эли-
миздинъ кызыксынувларын
коршалайды. Ол – сыйы
ман, намыслы кепте эли-
не пайда аькелген йигерли
йигит, шоьлдинъ алал увы-
лы. Мунир Джумаков оьзи-
нинъ аьскер йолы ман, яс
несилди йигитликке даьврендиреди.

Нурият Кожаева.