Халклар ара тыпаклык – Дагестаннынъ энъ де баалы эм уллы байлыгы. Ол оьмирлер бойы дагестан маданиятынынъ берк негизине таянады. Бу байлыкты сакламага уллы шаир Расул Гамзатов шакырув этеди. Онынъ яратувшылыгы – каьмбиллик, танълык, Элине, анасына, тувган ерине эм тилине суьйим. А йырларга айланган ятлавлары болса, савлай дуныя халклары ара тынышлык эм тыпаклык гимни боладылар. Россия Халклар тиллерининъ куьни Расул Гамзатовтынъ тувган куьнинде белгиленуьви босына тувыл. Атаклы шаир тувган тилине терен эм уьйкен суьйим мен караган, эм бу тема онынъ яратувшылыгында энъ де маьнелилердинъ бириси болган. Дагестан Халк шаири тувган авар тилинде язган, а орыс тили аркалы онынъ ятлавлары савлай дуныяга белгили болганлар. Расул Гамзатовтынъ бактысы – байрамлардынъ бас белгисининъ яшавга шыгарылувы болады: Россиядынъ байлыгы – тиллер эм маданиятлар келисуьвинде, куьши – олардынъ бирлигинде. Янъыларда Терекли-Мектеб авылындагы орталык балалар китапханасында бек йылы эм маьнели оьзгерис болды. Мунда озган адабият кешлиги «Юрек тили – бирлик байланысы» уьш маьнели темады байланыстырды: «Дагестан халклар бирлиги», «Расул Гамзатовтынъ эстелик куьни» эм «Россия халклар тиллерининъ куьни». Шара Кадрия атындагы мектебининъ окувшыларынынъ катнасувы ман озды. Мунда сыйлы конаклар эсабында ДР Ямагат палатасынынъ агзасы, район Хатын-кызлар советининъ председатели Асият Манкаева, район орталык китапхана етекшиси Сабират Абубекерова, Карагас авыл орта мектебининъ тувган тил сабагынынъ окытувшысы Нурсият Зарманбетова шакырылдылар. Уьйкен эс этилинди адабият кешлик юритуьвшиси Гульмира Аджигиримовага. Ол бу куьн биринши кере сахнада эди эм, маданият дуныясындагы биринши абытларын йигерли алып, оьзининъ исин йогары дережеде толтырды. Йыйылганлар онынъ тек шарады юритуьв сулыбына тувыл, ярасык, занъыраган тавысына да, йыр йырлав оьнерине де сукландылар. Адабият кешлигининъ программасы терен эм кызыклы эди. Балалар уллы Расул Гамзатовтынъ биографиясы ман таныстылар, онынъ дуныя адабиятына эткен косымы акында да эситтилер. Шара бойынша оьмирлер мен тагы да куьшли беркиген республикамыз халкларынынъ тыпаклыгы акында коьп айтылды. Гульмира Аджигиримова йыйылганларга сол бирликти ашык коьрсеткен тарих оьзгерислерди келтирди, олар болса, бир-бирине сый этуьвге, татымлыкка, Россиядынъ айырылгысыз кезеги болмага аваслыкка негизленгенлер. Сабират Казгереевна оьз соьзинде Элге суьйим тилге суьйимнен басланатаганын белгиледи. Баска халклардынъ тилине эм маданиятына сый этип билмеген, оьзиндикин де сыйлап болмаягы акында айтты. Сонъ балалар онынъ соравларына явап бердилер. Сабират Казгереевна янъыларда Махачкала каласында озган зейинли ногай шаир Гульфира Бекмуратовадынъ «Мен сени куьтемен, аьскерши» деген китабининъ презентациясы акында боьлисти. Нурсият Зарманбетова окувшыларга атабабалардынъ баалы асабалыгы эсабында ногай тилди сакламага шакырды. Асият Манкаева бизим куьшимиз бирликте экенин белгиледи. Онынъ соьзлери мен, бу куьнлерде элимиздинъ баьри халкларынынъ ваькиллери бирге «нацизм» деген атлы явга карсы турадылар. Ол балаларга Расул Гамзатов акында тек уллы шаир тувыл, ийги, танъ аьдем экени акында да хабарлады. Асият Бадиевна Ногай шоьлде кайтип уллы шаирди йолыкканлары ман байланыслы эскеруьвлери мен боьлисти. Ол Расул Гамзатов бизим уллы Кадрияды кайтип ата кимик коршалайтаган болганын да белгиледи. Район Хатынкызлар советининъ председателининъ коьрсеткен суьвретлерине карап, балалар сол халкымыз уьшин маьнели йолыгысты коьз алдына аькелген боларлар. Шара барысында балалар ятлавлар окыдылар, йырладылар, ногайымыздынъ домбырасында ойнадылар. Олардынъ аьр бириси киши тувган ерине оьз суьйимин коьрсетпеге шалысты. Бу куьнги кешлик онынъ катнасувшыларынынъ эсинде коьпке дейим сакланар. Ол тувган тилди саклав ман байланыслы исте тагы да бир абыт эм Расул Гамзатовтынъ яратувшылыгына уьйкен сый этуьвдинъ уьлгиси болды, солай ок озганнынъ уллы асабалыгын оьрметлевдинъ маьнелигин анълатты.

 Нурият Кожаева.

 Суьвретте: адабият кешлигиннен коьринис.